امروز : سه شنبه 29 آبان ماه 1397
ساعت:
پایگاه آموزشی مقابله با مصدومیت - تروما

با بدرفتاری دانش آموزان چگونه برخورد کنیم

با بدرفتاری دانش آموزان چگونه برخورد کنیم 

نویسندگان: اریک دی مارل، جان تودوروویچ، وارینف لارگو وایت

مترجم: نصیبه هاشمی

 

 هنگامی که آقای وایت‏ وارد سالن‏ ورزشی می‏شود،مشاهده می‏کند که‏ دانش‏آموزان در جهات مختلف در حال‏ حرکت هستند.در یک طرف،دو دانش‏آموز با چوب هاکی توپی را دنبال‏ می‏کنند و به جلو و عقب می‏برند.در گوشه‏ی دیگر،دانش‏آموزی در حال‏ دنبال کردن یک توپ با چوب است و تلاش دارد که در مسیرهای متفاوتی آن‏ را به طرف دیوار هدایت کند.در مرکز زمین،سه دانش‏آموز توپ را به سرعت‏ به یکدیگر پاس می‏دهند.

 

 یکی از دانش‏آموزان به نام سارا فریاد می‏زند:«کافی است!»این‏ دانش‏آموز حکم معلم کلاس را دارد. سارا می‏گوید:«هر وقت برای‏ دیدن کار شما آمدم،برایم توضیح دهید که فکر و نظرتان درباره‏ی فعالیتی که‏ می‏کنید،چیست و چرا فکر می‏کنید که‏ آن را درست انجام می‏دهید.هر وقت‏ هم سؤالی داشته باشید می‏توانید از من‏ بپرسید.»

 

 دکتر وایت به آقای سیمس‏ که معلم‏ ساراست نزدیک می‏شود و با لحن‏ تحسین‏آمیزی می‏گوید:«به نظر می‏رسد که سارا کار خود را به خوبی‏ انجام می‏دهد.»

 

 آقای سیمس با تعجب نگاهی به‏ آقای وایت می‏اندازد و می‏گوید: «شوخی می‏کنید؟!این نوعی‏ هرج‏ومرج است.بچه‏ها هیچ نظم‏ خاصی ندارند و سارا به‏طور فردی با آن‏ها صحبت می‏کند و حتی با کل‏ کلاس صحبت نمی‏کند.به علاوه، دانش‏آموزان خود فعالیتشان را انتخاب‏ می‏کنند...درواقع اگر سارا کنترل‏ کلاس را از دست بدهد،به زودی‏ دانش‏آموزان دچار مشکل خواهند شد.»

 

 این دو معلم به وضوح دیدگاه‏های‏ متفاوتی نسبت به آن‏چه که در سالن ورزشی می‏گذرد،دارند و طبیعتا این دو دیدگاه از طریق درک‏های متفاوت از نقش معلم مؤثر شکل می‏گیرند.دکتر وایت از رفتار سارا هیجان‏زده می‏شود، زیرا او در تلاش است،انگیزه‏ی‏ دانش‏آموزان را از طریق«فضای درگیر در فعالیت»6تقویت کند.در چنین‏ شرایطی،کودکان بر یادگیری فعالیت‏ بیشتر اصرار می‏ورزند و با شدت هرچه‏ تمام‏تری کار می‏کنند.آن‏ها به سرعت‏ پیشرفت می‏کنند و برای بهبود فعالیتشان،در حال مبارزه با خود و تلاش مستمر هستند.

 

 از آن‏جا که آقای سیمس کمتر با فضای درگیر در فعالیت،مانند آن‏چه‏ سارا به وجود آورده،آشناست،از افزایش بی‏قیدی و آزادی عمل زیاد دانش‏آموزان هنگام شرکت در فعالیت‏های کلاس نگران می‏شود.او راحت‏تر خواهد بود اگر همه‏ی‏ دانش‏آموزان کار یکسانی را انجام دهند و سارا همه‏ی جوانب فعالیت‏ها را کنترل کند،به آن‏ها بازخورد بدهد و آن‏ها را تحسین کند.سیمس‏ به خصوص نگران است که در این فضا، دانش‏آموزان دچار مشکلات رفتاری‏ شوند.

 

 در نتیجه‏ی شهرت او و اعتبار آقای‏ سیمس به عنوان یک دبیر تربیت بدنی‏ موفق و پرتلاش،دکتر وایت از این‏ فرصت استفاده می‏کند تا درباره‏ی‏ نگرانی در مورد فضای درگیر در فعالیت‏ دانش‏آموزان،بحثی را با او آغاز کند.

 

 بسیاری از دبیران تربیت بدنی مانند آقای سیمس،نسبت به پذیرش‏ روش‏ها،فلسفه‏ها و برنامه‏های جدید یا گذراندن دوره‏های تدریس اشتیاق‏ نشان می‏دهند.اگر اثبات شود که چنین‏ روش‏هایی توانایی بالقوه‏ای برای از بین‏ بردن مشکلات کلاس دارند،از آن‏ها استقبال می‏شود.ایجاد فضای درگیر در فعالیت،باعث پروراندن دانش‏آموزانی‏ می‏شود که به مدت و شدت بیشتری‏ فعالیت می‏کنند و برای پذیرش‏ رقابت‏های جدید،آمادگی بیشتری‏ دارند[سالمون،1996]،بنابراین‏ معلمان و محققان تربیت بدنی،از تقویت فضای درگیر در فعالیت در کلاس حمایت می‏کنند.

 

 هدف این مقاله،شرح عواملی‏ است که معلمان می‏توانند برای ایجاد فضای انگیزشی درگیر در فعالیت به کار برند تا نحوه‏ی تمرینات رفتاری به‏ افزایش رضایت دانش‏آموزان بینجامد و راهکارهایی نیز برای کاهش‏ نگرانی‏های رفتاری در اجرای فعالیت‏ بدنی فراهم آید.

 

فضای انگیزشی درگیر در فعالیت

 

 در فعالیت‏های جمعی،محیط روانی و اجتماعی نقش مهمی در چگونگی درک دانش‏آموزان از موفقیت‏ ایفا می‏کند.هم‏زمان با این‏که‏ دانش‏آموزان نسبت به این‏گونه‏ فعالیت‏ها تمایل نشان می‏دهند،معلمان‏ هم می‏توانند در محیط روانی-اجتماعی‏ از طریق گفته‏ها یا اعمالشان اثرگذار باشند.نشان داده شده است که با اجرای‏ این روش در کلاس تربیت بدنی، معلمین می‏توانند بر تمایلات‏ دانش‏آموزان به یادگیری و شرکت آن‏ها در فعالیت اثرگذار باشند[سولمون، 1996؛تودوروویچ و کرتنراسمیت، 2002 و 2003].

 

 به منظور یافتن راه‏های هرچه‏ بیشتری برای توسعه‏ی فضای انگیزشی‏ در تربیت بدنی،محققان و معلمان‏ تربیت بدنی به کارایمز7(1992) واسپتین‏8(1998)علاقه‏مند شدند.این‏ دو،مؤلفه‏هایی را که معلمان برای تأثیر بر انگیزش دانش‏آموزان می‏توانند به کار ببرند،بیان کرده‏اند.مؤلفه‏های مذکور کلمه‏ی اختصاری« TARGET »را شکل می‏دهند: T نشان‏دهنده‏ وظیفه، A نشان‏دهنده‏ی اختیار، R علامت پاداش، G علامت‏ فعالیت گروهی، E علامت‏ ارزشی‏یابی و T علامت زمان است. رفتاری که از طریق آن،معلمان هریک‏ از این مؤلفه‏ها را در کلاس نشان‏ می‏دهند،می‏توانند بر تمایل‏ دانش‏آموزان به درگیری بیشتر در فعالیت گروهی یا فعالیت شخصی‏ اثرگذار باشند.این امر می‏تواند تأثیر مهمی بر اجرای فعالیت دانش‏آموزان در کلاس داشته باشد.

 

 دانش‏آموزانی که به سمت فعالیت‏ گروهی هدایت شده‏اند،تمایل دارند رفتارهای یادگیری تطابقی،از قبیل‏ فعالیت طولانی مدت با انگیزش بالا و رفتار خود مرجع را بپذیرند.افرادی که‏ به فعالیت فردی علاقه‏مندند،به سمت‏ نمایش رفتارهای یادگیری غیر تطابقی، از قبیل پرهیز از فعالیت و کاهش انگیزه‏ تمایل نشان می‏دهند[ایمز و آرچر، 1988].

 

 دبیران با ایجاد فضای‏ انگیزشی درگیر در فعالیت و استفاده از روش TARGET :

 

 دانش‏آموزان را تشویق می‏کنند و به‏ آن‏ها اجازه می‏دهند که در فعالیت‏های متفاوت برای اجرای‏ اهداف کوتاه‏مدت خود شرکت‏ کنند.به ترتیب،دانش‏آموزان اختیار در انتخاب همراه با محدودیت را تجربه می‏کنند.

 

 به دانش‏آموزان به‏طور فردی پاداش‏ و جایزه می‏دهند.

 

 به یادگیری دانش‏آموزان از طریق‏ تشکیل گروه‏های نامتجانس که‏ دانش‏آموزان دارای توانایی‏های‏ متفاوت در آن‏ها شرکت دارند، کمک می‏کنند.دانش‏آموزان به‏ کمک هم یاد می‏گیرند و به هم کمک‏ (به تصویر صفحه مراجعه شود) می‏کنند.به علاوه،پاداش‏ها براساس ارزیابی که از هر فرد براساس هدف فردی صورت‏ می‏گیرد،داده می‏شوند.

 

 در نهایت به دانش‏آموزان اجازه‏ می‏دهند که با در اختیار داشتن زمان‏ کافی،به‏طور مستقل عمل کنند.

 

 در کلاسی که خود معلم کنترل‏ کلاس را در دست دارد،بازخوردی‏ کلی به همه‏ی دانش‏آموزان می‏دهد، همه‏ی جوانب کار و محدودیت‏های‏ زمانی را مشخص می‏کند،غالبا رضایت معلمان بالاست و به کار بردن‏ یا پذیرش مؤلفه‏های TARGET دشوار می‏شود.از طرف دیگر،سیستم«یک‏ فعالیت یک دانش‏آموز»نگرانی‏های‏ معلم را در مورد بدرفتاری دانش‏آموزان‏ افزایش می‏دهد.

 

مدیریت رفتار دانش‏آموزان

 

 معلمانی که اجرای فضای انگیزشی‏ درگیر در فعالیت را برای نشان دادن‏ بدرفتاری‏های دانش‏آموزان مورد توجه‏ قرار می‏دهند،باید آگاه باشند که افزایش‏ اختیار و تصمیم‏گیری دانش‏آموزان به‏ این معنا نیست که بدرفتاری آن‏ها نادیده‏ گرفته شود.مدیریت رفتار خوب زمانی‏ توسعه پیدا می‏کند که معلمان قانون را در کار اعمال کنند،برنامه‏های روزمره‏ را تنظیم کنند و انتظارات خود را برای‏ دانش‏آموزان شرح دهند.لازم است، مرزها و روش‏های تعریف شده برای‏ تشخیص بدرفتاری‏ها،صرف‏نظر از محتوا و روش مورد استفاده قرار گیرند. برای مثال،در یک فضای درگیر در فعالیت اگر دانش‏آموزی با دیگری‏ درگیر شود نباید نادیده گرفته شود،بلکه‏ معلم می‏تواند،به وضوح و با قاطعیت‏ در این مورد تصمیم بگیرد.

 

قوانین

 

 قوانین،بیانیه‏های واضحی هستند در مورد این‏که چگونه دانش‏آموزان در کلاس می‏باید فعالیت کنند.قوانین،با توجه به این واقعیت که نتایج خاصی را دنبال می‏کنند،تعریف می‏شوند. بیانیه‏ای که بدون توجه به نتایج مطرح‏ می‏شود،بیانیه یا انتظاری پوچ است. نمونه‏هایی از قوانینی که معلمان‏ می‏توانند در کلاس درس اجباری کنند شامل شماره‏ی لباس‏ دانش‏آموزان،طرز استفاده از جواهرات و نحوه‏ی استفاده از تجهیزات و امکانات‏ است.

 

برنامه‏های روزمره

 

 برنامه‏های روزمره، الگوهای عادتی‏ روزانه‏ای هستند که‏ معلمان بر آن‏ها تأکید می‏کنند تا کلاس به طرز مؤثرتری برگزار شود.شروع کلاس‏ طبق عادت همیشگی،چگونگی‏ ایستادن دانش‏آموزان در صف،اتمام‏ کلاس طبق عادت همیشگی و برنامه‏ریزی برای تمرین مهارت،جزو برنامه‏های روزانه هستند.معلمان باید به خاطر داشته باشند که مؤلفه‏ی کلیدی‏ در برنامه‏های روزمره،معرفی هر برنامه‏ به وضوح و سپس استفاده از آن به‏طور مداوم است.

 

انتظارات

 

 درحالی‏که بیشتر معلمان از اهمیت‏ قوانین و برنامه‏های روزمره آگاه‏ هستند،بسیاری از آن‏ها از انتظاراتی که‏ باید از دانش‏آموزان داشته باشند و بیان‏ کنند،آگاه نیستند.انتظارات مثبتی که‏ معلم می‏تواند داشته باشد و آن‏ها را بیان‏ کند،شامل تلاش زیاد برای یادگیری و احترام به یکدیگر است.برنامه‏ریزی و تلاش آگاهانه برای بیان چنین‏ انتظاراتی،بخش اصلی تدریس و مدیریت کلاس است.به‏طور کلی، معلمانی که تلاش خاصی در تدوین‏ قوانین و برنامه‏های روزمره دارند، دانش‏آموزان را موظف به برآورده کردن‏ انتظارات می‏دانند.آن‏ها انتظاراتشان را به روشنی توضیح می‏دهند یا به طریق‏ خاصی آن‏ها را بیان می‏کنند تا دانش‏آموزان در کلاس درس بیشتر موفق باشند.

 

قوانین،برنامه‏های روزمره، انتظارات و فضای درگیر در فعالیت

 

 اگرچه بیان همه‏ی جوانب مدیریت‏ رفتار مؤثر از محدوده‏ی این مقاله خارج‏ است،باوجوداین،شرح قوانین، برنامه‏های روزانه و انتظاراتی که در بالا ذکر کردیم را می‏توان به عنوان پایه و اساس در این زمینه به کار برد.بسیاری‏ از معلمان تربیت بدنی موفق،گرچه این‏ مفاهیم را به کار می‏برند،اما در مورد چگونگی به کار بردن آن‏ها در فضای‏ درگیر فعالیت مطمئن نیستند.این‏ موضوع نباید باعث شود آن‏ها از این‏ فضا دوری کنند.زیرا همان‏طور که‏ برای توسعه و ارتقای چنین فضایی‏ تلاش می‏کنند،یادگیری و نتایج رفتاری‏ دل‏خواه را نیز ملاحظه خواهند کرد.

 

 البته ضمن یادگیری یک مهارت‏ جدید،معلمان باید از عواقب آن نیز اطلاع داشته باشند:اگر به دانش‏آموزان‏ فرصت‏های انتخاب زیادی داده شود، ممکن است زیاد شدن آزادی عمل آن‏ها

جدول 1.پیشنهاداتی برای مدیریت رفتار مؤثر در فضای انگیزشی درگیر در فعالیت

 

 1.در فضای انگیزشی درگیر در فعالیت،تمرین مدیریت را منع نکنید.

 

 2.از روش پاداش عمومی خودداری کنید و به جای آن برای پیشرفت بیشتر،پاداش شخصی بدهید.

 

 3.با دانش‏آموزان ناسازگار،طبق قوانین مدرسه رفتار کنید.

 

 4.عناصر فضای درگیر در فعالیت را مرحله به مرحله انجام دهید تا در انجام آن راحت‏تر باشید.

 

 5.مسئولیت دانش‏آموزان را در فعالیت‏های کلاس افزایش دهید و آن‏ها را از عواقب رفتار غیر مسئولانه مطلع سازید.

 

 6.مسیر باز ودو طرفه‏ی ارتباطی بین معلم و دانش‏آموز ایجاد کنید.

 

 7.بر اهمیت انتخاب فعالیت به منظور ارتقای یادگیری خود تنظیم تأکید کنید.

 

 8.همان‏طور که دانش‏آموزان در فعالیت‏های انتخابی از خود پیشرفت نشان می‏دهند،به‏طور فردی در ارتباطات آن‏ها دخالت داشته باشید.

 

 9.از آگاهی دانش‏آموزان از میزان انتظاراتی که برنامه‏های روزمره‏ی کلاس ایجاد می‏کنند،مطمئن شوید.

ازاین‏رو،مرزهایی‏ را تعیین کنید و به آن‏ها اجازه دهید که‏ تنها در همین محدوده تصمیم‏گیری و انتخاب کنند.وقتی به دانش‏آموزان حق‏ انتخاب می‏دهید،به دقت،چگونگی‏ انتخاب آن‏ها و این‏که چگونه می‏توانند انتخاب درستی داشته باشند را توضیح‏ دهید.برای مثال به آن‏ها پیشنهاد کنید، اگر می‏خواهند برای تمرین پرتاب از سبد استفاده کنند،نوبت را رعایت کنند در غیر این صورت باید فعالیت دیگری‏ انجام دهند.این کار قدرت اختیار را از دانش‏آموزان نمی‏گیرد یا آن‏ها را به‏ وظیفه‏ی خاصی وا نمی‏دارد،بلکه‏ قانونی با نتایج خاص برقرار می‏کند.

 

 دانش‏آموزان ممکن است با هم‏بازی خود به مشکل برسند.در فضای درگیر در فعالیت،به‏ دانش‏آموزان فرصت انتخاب هم‏بازی را بدهید.اگر آن‏ها بتوانند برای رسیدن به‏ هدفی ایمن و متناسب با محتوا،باهم‏ فعالیت کنند،کار کردن با یک دوست‏ می‏تواند باعث تداوم فعالیت شود و انگیزه‏ی آن‏ها را برای رسیدن به هدف‏ افزایش دهد.

 

 از فعالیت و تلاش دانش‏آموزان‏ برای رسیدن هدف تعیین‏شده و انجام‏ دقیق آن مطمئن شوید.از آن‏ها بخواهید،اهدافشان و راه رسیدن به‏ آن‏ها را به دقت شرح بدهند.اگر با مشکلی برخورد کردید،با استفاده از حق معلمی خود دخالت کنید و در گروه‏بندی تغییراتی به وجود آورید.اگر دانش‏آموزان در حضور جمع تشویق‏ نشوند،برای موفقیت انگیزه‏ای‏ نخواهند داشت.در واقع، دانش‏آموزان از موفقیت آشکار در برابر دیگران لذت می‏برند،تحقیقات نشان‏ داده‏اند که انگیزش بیش از حد،در طول‏ زمان مشکل‏ساز خواهد بود[دودا، 1996].در نتیجه باید از پاداش‏های‏ فردی،ارزش‏یابی و اهداف فردی در فضای انگیزشی درگیر در فعالیت‏ حمایت کرد.در این فضا،روش فردی‏ نسبت به روش سنتی بیشتر قابل‏ اجراست،زیرا همه‏ی دانش‏آموزان در زمان واحد فعالیت یکسانی انجام‏ نمی‏دهند.

 

 بعضی معلمان معتقدند:اگر دانش‏آموزان بدانند که قدرت اختیار بسیار زیادی دارند،از آن غلبه معلم‏ استفاده می‏کنند.اگر به آن‏ها اختیار کمی بدهید،تا آن‏جا که بتوانند،از آن‏ استفاده خواهند کرد.تحقیقات انجام‏ شده در زمینه‏ی فضای درگیر در فعالیت،این نگرانی را تکذیب‏ می‏کنند.هر معلمی که توضیح‏ واضحی از اهداف،قوانین و برنامه‏های روزمره نداشته باشد و انتظارات متناسب خود را به‏طور واضح‏ به دانش‏آموزان منتقل نکند،در واقع‏ بدون داشتن برنامه،فلسفه یا روش‏شناسی،از این روش استفاده‏ کرده است.مدیریت رفتار کاملا جدا و مستقل از روش آموزش است.اگر فعالیت‏ها به صورت دو نفره همراه با مدیریت رفتار مناسب انجام شوند، فضای انگیزشی درگیر در فعالیت، بسیاری از نگرانی‏های رفتاری را از بین‏ خواهد برد.

 

خلاصه

 

 ایجاد فضای انگیزشی درگیر در فعالیت می‏تواند برای بسیاری از معلمان خوشایند باشد.ممکن است‏ نگرانی‏هایی در مورد طرز رفتار دانش‏آموزان وجود داشته باشد،اما چنین نگرانی‏هایی برای همه‏ی شرایط تدریس و همه‏ی ورزش‏ها،طبیعی‏ هستند.با یک فلسفه‏ی تدریس خوب‏ که براساس اصولی بنا شده باشد، معلم می‏تواند بهترین برنامه را تنظیم‏ کند.داشتن قوانین واضح و مختصر برای دانش‏آموزان،همراه با یک‏ برنامه‏ی روزمره‏ی لذت‏بخش و مؤثر،یادگیری و رفتار مثبت را در هر کلاسی تقویت می‏کند.به علاوه،از طریق هدایت دانش‏آموزان بیان‏ واضح انتظارات به همراه درجه‏ای‏ از اختیار و آزادی یا انتخاب،به‏ افزایش انگیزه و توجه بیشتر به‏ فعالیت‏های کلاسی می‏انجامد.در نتیجه،اصول اساسی در فضای‏ انگیزشی درگیر در فعالیت،نه باعث‏ تقویت رفتار بد خواهد شد و نه چیزی‏ از وظایف معلم کم خواهد کرد.با استفاده از این روش،معلمان فضایی‏ را ایجاد می‏کنند که خودشان و دانش‏آموز،هر دو پیشرفت می‏کنند و موفق می‏شوند.

 

منبع: نشریه رشد آموزش تربیت بدنی، شماره 28 (صفحه 40)

 


 نوشته شده توسط : Admin      در تاريخ : 1391/09/14        ساعت : 11:37     

تعداد نظرات (0)
بازگشت



امتیاز شما به این مطلب :  

     
نظر شما در مورد این مطلب :
     
نام :
آدرس سایت :  
ایمیل  :  
پیام * :
  1. کلیه مطالب عنوان شده باید  منطبق با  اصول و قوانین جمهوری اسلامی ایران باشد.
  2. مطالب پس از تایید مدیر سایت قابل مشاهده برای عموم خواهد بود.
  3. در صورت تمایل به  ثبت آدرس سایت  ، آنرا با فرمت http://www.yourWebSite.com  وارد نمایید.
  4. درصورت تمایل به ثبت  ایمیل ، آنرا با فرمت emailAddress@EmailProvider.com  وارد نمایید

نظرات دوستان

هيچ مقداري پيدا نشد